სიამური კატა (Siamese) ერთ-ერთი პირველი აღიარებული კატის ჯიშია. მისი ნიშნებია ლურჯი, ნუშისებრი თვალები, სამკუთხა თავი, დიდი ყურები, წვრილი, კუნთოვანი ტანი და მუქი „წერტილები“ სახეზე, ყურებზე, თათებსა და კუდზე. აქ ნახავ, საიდან მოდის ჯიში, რატომ აქვს ასეთი ფერი, როგორი ხასიათი აქვს და რას უნდა მიაქციო ყურადღება ჯანმრთელობის კუთხით.
სიამური კატის წარმოშობა
ჯიში ტაილანდის (1939 წლამდე სიამის) ადგილობრივი კატებიდან, „ვიჩიენმატიდან“ იღებს სათავეს. ასეთი კატების აღწერა და გამოსახულება გვხვდება ძველ ტაილანდურ ხელნაწერებში, „კატების წიგნის ლექსებში“ (Tamra Maew), რომლებიც, სავარაუდოდ, აიუთაიას სამეფოს ეპოქიდან (1351–1767) თარიღდება.
1884 წელს ბანგკოკში ბრიტანეთის გენერალურმა კონსულმა ედვარდ გულდმა წყვილი სიამური კატა, ფო და მია, თავის დას ბრიტანეთში ჩაუყვანა. 1885 წელს მათი კნუტები ლონდონში, კრისტალ პალასის გამოფენაზე აჩვენეს. XIX საუკუნეში სიამური ევროპასა და ჩრდილოეთ ამერიკაში ერთ-ერთი ყველაზე პოპულარული ჯიში იყო. 1950-იანი წლებიდან უპირატესობა უფრო წვრილ და კუთხოვან ტიპს მიენიჭა, ძველი, უფრო მრგვალი ტიპი კი ზოგ რეესტრში ცალკე ჯიშად, ტაილანდურ კატად ჩამოყალიბდა.
ზომა და სიცოცხლის ხანგრძლივობა
სიამური გრძელი, წვრილი და კუნთოვანი კატაა. ზუსტ წონას სანდო წყაროები არ ასახელებენ.
| მაჩვენებელი | მონაცემი |
|---|---|
| ბეწვი | მოკლე, ფერადწერტილოვანი |
| თვალები | ლურჯი, ნუშისებრი |
| სიცოცხლის ხანგრძლივობა | ერთი ბრიტანული კვლევით, საშუალოდ 11,69 წელი (ყველა კატისთვის 11,74) |
რატომ აქვს სიამურს მუქი „წერტილები“
სიამურის ფერი ტემპერატურაზე დამოკიდებული ალბინიზმის ფორმაა: პიგმენტი სხეულის უფრო ცივ ნაწილებზე, ანუ სახეზე, ყურებზე, თათებსა და კუდზე, უფრო მუქად ვითარდება. ამიტომ სიამური ასაკთან ერთად მუქდება, თბილ კლიმატში მცხოვრები ზრდასრული კატები კი, როგორც წესი, უფრო ღია ფერის არიან, ვიდრე ცივ კლიმატში მცხოვრებნი.
CFA სიამურს ოთხ ტრადიციულ ფერში აღიარებს: სილ-პოინტი (მუქი ყავისფერი), ბლუ-პოინტი (ლურჯი), შოკოლად-პოინტი და ლილაკ-პოინტი (იასამნისფერი). სხვა რეესტრები მეტ ფერს აღიარებენ.
ხასიათი
სიამური ჩვეულებრივ ძალიან მოსიყვარულე, ჭკვიანი და სოციალური კატაა. ბევრს ადამიანების საზოგადოება უყვარს და „ექსტრავერტებსაც“ ეძახიან. ხშირად ერთ ადამიანს განსაკუთრებით ეჯაჭვება. ზოგი ავტორის თქმით, სხვა კატებზე მეტად დღისით აქტიურობს და პატრონთან ახლოს ყოფნას ამჯობინებს.
მოვლა
მოკლე ბეწვს ბევრი მოვლა არ სჭირდება, საკმარისია პერიოდული დავარცხნა. ადამიანების საზოგადოების მოყვარულ კატას ყოველდღიური ყურადღება და თამაში სჭირდება.
კატას საკუთარი რბილი, თბილი საწოლიც გამოადგება. ჩვენი ძაღლის საწოლების კოლექციის პატარა და რბილი მოდელები კატასაც კარგად მოერგება.
ჯანმრთელობა
- სიმსივნეები. შვედური სადაზღვევო მონაცემებით, სიამურ და მისგან წარმოშობილ ჯიშებს სხვებზე მაღალი სიკვდილიანობა ჰქონდათ, ძირითადად სიმსივნეების, უმეტესად სარძევე ჯირკვლის სიმსივნეების გამო. სიამურებს კუჭ-ნაწლავის პრობლემების რისკიც მეტი აქვთ, შარდის ქვედა გზების დაავადებებისა კი ნაკლები.
- თვალები. იგივე გენი, რომელიც ფერს იწვევს, თვალსა და ტვინს შორის კავშირებზეც მოქმედებს. ძველ სიამურებს ხშირად ელამი თვალები ჰქონდათ, დღეს ეს გაცილებით იშვიათია. ჯიშს ბადურის პროგრესირებადი ატროფიისკენაც აქვს მიდრეკილება.
- განგლიოზიდოზი 1 (GM1). მემკვიდრეობითი დაავადება, რომლის მიმართაც სიამური ერთ-ერთი ხშირად დაზარალებული ჯიშია.
ბევრი ლურჯთვალა თეთრი კატისგან განსხვავებით, სიამურებს სმენა დაქვეითებული არ აქვთ.
ჯანმრთელობასთან დაკავშირებული ნებისმიერი პრობლემის შემთხვევაში მიმართე ვეტერინარს. აქ მოცემული ინფორმაცია ზოგადია და ვეტერინარის კონსულტაციას ვერ ჩაანაცვლებს.
რა უნდა ჰკითხო მომშენებელს
თუ ჯიშიან კნუტს ყიდულობ, სთხოვე მომშენებელს, გაჩვენოს მშობლების ჯანმრთელობის შემოწმების შედეგები. ამ ჯიშისთვის განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია: PRA-სა და GM1-ის დნმ-ტესტები და მშობლების ზოგადი ჯანმრთელობა. კნუტთან ერთად აიღე აცრების ჩანაწერი და, თუ აქვს, საჯიშე მოწმობა.
ხშირად დასმული კითხვები
სიამური კნუტი რატომ არის თეთრი?
ფერი ტემპერატურაზეა დამოკიდებული. მუქი წერტილები სხეულის ცივ ნაწილებზე თანდათან ჩნდება და კატა ასაკთან ერთად მუქდება.
რა განსხვავებაა სიამურსა და ტაილანდურ კატას შორის?
ტაილანდური ძველი ტიპის, უფრო მრგვალი სიამურია, რომელსაც ზოგი რეესტრი ცალკე ჯიშად აღიარებს. თანამედროვე სიამური უფრო წვრილი და კუთხოვანია.
სიამური ბევრს „ლაპარაკობს“?
სიამური სოციალური და კონტაქტური კატაა, მაგრამ ჩვენი წყაროები მის ხმაზე დეტალურ ინფორმაციას არ იძლევიან.
რომელი ჯიშები წარმოიშვა სიამურიდან?
მაგალითად, ბალინეზური (გრძელბეწვიანი სიამური), ორიენტალური და ჰიმალაური, რომელიც სპარსულთან შეჯვარებით მიიღეს.
კნუტს სახელს ეძებ? ნახე კატის სახელები. კვებაზე წაიკითხე კატის საკვები, ხოლო აცრებზე — კატის აცრები. სხვა ჯიშები იხილე კატის ჯიშების გვერდზე, მაგალითად თურქული ანგორა, აბისინიური კატა, რეგდოლი.
