ბევრი ოჯახისთვის ბაკურიანი ზამთრის განუყოფელი ტრადიციაა. სწორედ აქ დგამს ხოლმე პატარა პირველ ნაბიჯებს თხილამურებზე, პირველად ეშვება ციგით ან უბრალოდ გაოცებული ეფლობა მუხლამდე თოვლში. ამ გზამკვლევში თავი მოვუყარეთ ყველაფერს, რაც ბავშვებთან ერთად მოგზაურობისას დაგჭირდება: როგორ იმგზავრო კომფორტულად, სად რა გელოდება და რა არ უნდა დაგრჩეს ჩანთის ჩალაგებისას.
სარჩევი
- სად არის ბაკურიანი
- როგორ ჩავიდეთ
- დიდველი და კოხტა
- რა ვაკეთოთ ბავშვებთან ერთად
- რა ჩავალაგოთ
- უსაფრთხოება
სად არის ბაკურიანი
ბაკურიანი ბორჯომის მუნიციპალიტეტში მდებარე დაბა და ცნობილი სათხილამურო კურორტია. ის თრიალეთის ქედის ჩრდილოეთ კალთაზე, ზღვის დონიდან დაახლოებით 1700 მეტრზე, ბორჯომიდან სულ რაღაც 30 კილომეტრშია გაშენებული და გარშემო წიწვიანი, უმეტესად ნაძვის ტყე აკრავს. ვიკიპედიის მონაცემებით, აქაური ზამთარი საკმაოდ ცივი და უხვთოვლიანია: იანვრის საშუალო ტემპერატურა დაახლოებით −7 °C-ია, თოვლის საფარი კი, როგორც წესი, დეკემბრიდან მარტამდე ნარჩუნდება. ასე რომ, პატარას თბილად ჩაცმაზე წინასწარვე იზრუნე.
როგორ ჩავიდეთ
- მანქანით გზა ბორჯომზე გადის. ზამთარში მთის გზაზე გამგზავრებამდე აუცილებლად გადაამოწმე ამინდის პროგნოზი და საგზაო პირობები. გაითვალისწინე, რომ ბავშვი ავტოსავარძელში კომბინიზონის გარეშე უნდა ჩასვა, თბილი ტანსაცმელი კი უკვე შეკრული ღვედების ზემოდან გადააფარო (იხ. ზამთრის კომბინიზონი);
- „კუკუშკით“: ბორჯომ-ბაკურიანის 37-კილომეტრიანი ვიწროლიანდაგიანი რკინიგზა ჯერ კიდევ XIX–XX საუკუნეების მიჯნაზე (1898–1901 წლებში) გაიყვანეს. პატარებისთვის ამ მატარებლით მგზავრობა ნამდვილი ზღაპრული თავგადასავალია. უბრალოდ, გამგზავრებამდე განრიგი და ბილეთების საკითხი წინასწარ დააზუსტე.
დიდველი და კოხტა
კურორტის სათხილამურო ზონა ორ ნაწილადაა გაყოფილი:
- დიდველი. ვიკიპედიის მიხედვით, აქაური ყველაზე მაღალი საბაგირო 2702 მეტრ სიმაღლეზე ადის, სასრიალო ტრასები კი ხელოვნური გათოვლიანების სისტემითაა აღჭურვილი;
- კოხტა (კოხტა-მიტარბი). აქ მაქსიმალური სათხილამურო სიმაღლე 2269 მეტრს აღწევს.
ბავშვებთან ერთად სრიალისას არჩევანი დამწყებთათვის განკუთვნილ, დამრეც და რბილ ფერდობებზე შეაჩერე. სასწავლო ზონების, ინსტრუქტორებისა და სკიპასის პირობები კი ჯობს ადგილზე ან კურორტის ოფიციალურ გვერდებზე გადაამოწმო.
რა ვაკეთოთ ბავშვებთან ერთად
- ციგით სრიალი ყველაზე პატარებისთვის;
- პირველი თხილამური ან სნოუბორდი — აუცილებლად ინსტრუქტორის დახმარებითა და დამცავი ჩაფხუტით;
- თოვლის ბაბუა და თოვლის ციხე: გუნდაობისა და შენებისას უფროსები მუდამ იქვე, ახლოს იყავით;
- ბოტანიკური ბაღი: ბაკურიანში დაგხვდება მაღალმთის ბოტანიკური ბაღი, რომელიც ჯერ კიდევ XX საუკუნის დასაწყისში გაშენდა;
- ზაფხულშიც: ბაკურიანი ოთხივე სეზონის კურორტია, ამიტომ თბილ თვეებშიც თამამად შეგიძლია ჩახვიდე ტყეში სასეირნოდ.
ცოტა ისტორია ბავშვებისთვის
ქართული ვიკიპედიის ცნობით, ბაკურიანი საქართველოს ერთ-ერთი უძველესი სათხილამურო კერაა:
- ბორჯომ-ბაკურიანის ვიწროლიანდაგიანი რკინიგზა 1898–1901 წლებში გაიყვანეს და სწორედ ამან ჩაუყარა საფუძველი დაბის განვითარებას;
- 1902–1910 წლებში კოხტაგორის ფერდობზე მაღალმთის ბოტანიკური ბაღი გაშენდა;
- პირველი სათხილამურო ბაზა აქ 1932 წელს გაიხსნა, ხოლო 1935 წლის 6 იანვარს სამთო-სათხილამურო სკოლამაც დაიწყო მუშაობა;
- პირველი ქართველი მოთხილამურეები ბაკურიანში გიორგი ნიკოლაძემ ჩაიყვანა;
- 1954 წელს სწორედ ბაკურიანში აშენდა საბჭოთა კავშირში პირველი საბუქსირო გზა.
ინგლისური ვიკიპედიის მიხედვით კი, 2023 წელს ბაკურიანმა ფრისტაილისა და სნოუბორდის მსოფლიო ჩემპიონატს (FIS) უმასპინძლა. აუცილებლად უამბე შენს პატარას, რომ ზუსტად იმ ფერდობებზე, სადაც ახლა თვითონ სრიალებს, მსოფლიოს საუკეთესო სპორტსმენები ეჯიბრებოდნენ ერთმანეთს.
ამინდი და მზე
ქართული ვიკიპედიის მონაცემებით, ბაკურიანში მზე წელიწადში დაახლოებით 2052 საათი ანათებს და ულტრაიისფერი რადიაციაც საკმაოდ მაღალია, რაც მთის კლიმატს ზოგადად ახასიათებს. ამიტომ, მოღრუბლულ ამინდშიც კი არ დაგავიწყდეს ბავშვისთვის მზისგან დამცავი კრემის წასმა და მზის სათვალის გაკეთება. თოვლის საფარი აქ ჩვეულებრივ დეკემბრის დასაწყისიდან მარტის ბოლომდე დევს, თუმცა წლიდან წლამდე ამინდი იცვლება. გამგზავრების წინ აუცილებლად გადახედე პროგნოზს და კურორტის მიმდინარე ცნობებს.
როგორ დავგეგმოთ მოგზაურობა ბავშვებთან
- დრო: სასკოლო ზამთრის არდადეგები კურორტზე ყველაზე ხალხმრავალი პერიოდია. თუ ამ დროს გეგმავ წასვლას, ჯობს სასტუმრო წინასწარვე დაჯავშნო;
- დღის რეჟიმი: სიცივეში პატარებს ენერგია მალე ეცლებათ. ამიტომ თოვლში გართობისთვის მოკლე დრო გამოყავი და ბავშვი ხშირად შეიყვანე დასასვენებლად თბილ კაფეში ან სასტუმროში;
- აღჭურვილობა: თხილამურების, ციგისა და ჩაფხუტის ქირაობა ადგილზევე შეგიძლია, უბრალოდ ბავშვის ზომები წინასწარ გქონდეს დაზუსტებული;
- ინსტრუქტორი: ჯობს, პირველი გაკვეთილი სერტიფიცირებულ ინსტრუქტორს მიანდო. ასაკობრივი შეზღუდვა და ფასები ადგილზევე გაარკვიე;
- ჯანმრთელობა: არ დაგრჩეს ბავშვის საჭირო მედიკამენტები. თუ პატარა შეუძლოდ გახდა, ადგილობრივ სამედიცინო პუნქტს მიაკითხე, გადაუდებელ შემთხვევაში კი მაშინვე დარეკე 112-ზე.
საინტერესო ფაქტები ბუნებაზე
- ინგლისური ვიკიპედიის მიხედვით, ბაკურიანი ე.წ. ბაკურიანის ქვაბულშია, ახლომდებარე მუხერის ვულკანიდან ამოფრქვეულ ლავაზე. ბავშვებს ძალიან მოსწონთ, როცა ეუბნები, რომ „ძველ ვულკანთან“ არიან;
- სახალისო მატარებელი „კუკუშკა“ სულ რაღაც 900 მმ სიგანის ვიწრო ლიანდაგზე მიგორავს;
- 2024 წლის აღწერის მიხედვით (ქართული ვიკიპედია), დაბაში მუდმივად დაახლოებით 1 869 ადამიანი ცხოვრობს, თუმცა სეზონზე სტუმრების რაოდენობა ამ რიცხვს ბევრად აჭარბებს.
ციგით სრიალი: AAP-ის წესები
- სასრიალოდ შეარჩიეთ ადგილი ხეებისა და მანქანებისგან მოშორებით;
- 12 წლამდე ბავშვმა მხოლოდ უფროსის მეთვალყურეობის ქვეშ უნდა ისრიალოს;
- პატარები (სკოლამდელები) მოზარდებს ცალკე უნდა სრიალებდნენ;
- დაშვება შეიძლება მხოლოდ დამჯდარ პოზიციაში ან ფეხებით წინ — არავითარ შემთხვევაში მუცელზე დაწოლილი და თავით წინ;
- აირჩიე მართვადი ციგა. ბრტყელი დისკი და საბურავის კამერა ნაკლებად კონტროლდება;
- ჩაფხუტი თავის სერიოზულ ტრავმას აგარიდებს.
რა ჩავალაგოთ
- თითოეული ბავშვისთვის წყალგაუმტარი კომბინიზონი ან ზამთრის ქურთუკი და შარვალი;
- თხელი შიდა ფენები: თერმოსაცვალი და ფლისის სამოსი;
- 2–3 წყვილი ხელთათმანი და წინდა, რადგან თოვლში ძალიან მალე სველდება;
- თბილი ქუდი და ყელსახვევი ან კომფორტული ბაფი;
- წყალგაუმტარი ზამთრის ფეხსაცმელი (როგორ შევარჩიოთ);
- მზის სათვალე, მზისგან დამცავი კრემი და ტუჩის ბალზამი — თოვლი მზის სხივებს ძლიერად ირეკლავს;
- ბავშვის აუცილებელი წამლები, თერმომეტრი და პირველადი დახმარების ჩანთა;
- თერმოსი თბილი ჩაით.
ხშირად დასმული კითხვები
რამდენად შორსაა ბაკურიანი ბორჯომიდან?
ვიკიპედიის მონაცემებით, მანძილი დაახლოებით 30 კმ-ია, ხოლო ბორჯომ-ბაკურიანის სარკინიგზო ხაზის სიგრძე 37 კმ-ს შეადგენს.
რომელია ბავშვებისთვის უკეთესი: დიდველი თუ კოხტა?
სხვადასხვა სირთულის სასრიალო გზები ორივეგან დაგხვდება. ჯობს ის ვარიანტი აირჩიო, სადაც დამწყებთა სივრცე და ინსტრუქტორები უფრო ახლოს და მოხერხებულადაა. ტრასების განახლებულ სქემას ადგილზევე გაეცნობი.
ზაფხულშიც ღირს წასვლა?
რა თქმა უნდა. ვიკიპედიის მიხედვით, ბაკურიანი მთელი წლის კურორტია, სადაც წიწვოვანი ტყე, ბოტანიკური ბაღი და ჯანსაღი, სუფთა ჰაერი ნებისმიერ სეზონზე გელოდება.
პირველი დღე თოვლში: პრაქტიკული რჩევები
- პირველივე დღეს ბავშვს დამღლელი გაკვეთილით ნუ დატვირთავ. ჯობს უბრალოდ თოვლში ითამაშოთ და თოვლის ბაბუა გამოძერწოთ, რათა პატარა სიცივესა და ზამთრის მძიმე ფეხსაცმელს შეეჩვიოს;
- ყოველი შესვენებისას შეუმოწმე ხელთათმანები და წინდები. თუ დასველდა, მაშინვე მშრალით შეუცვალე;
- სრიალისას თან გქონდეს წყალი და მსუბუქი წასახემსებელი, რადგან სიცივეში ბავშვი ენერგიას სწრაფად ხარჯავს;
- საღამოს პატარა ადრე დააძინე — მთის ჰაერი და თოვლში გატარებული აქტიური დღე საკმაოდ ძილიანს ხდის.
უსაფრთხოება
- ამერიკის პედიატრიის აკადემია (AAP) გვირჩევს, ბავშვს ტანსაცმელი რამდენიმე თხელ ფენად ჩავაცვათ, დასველებული სამოსი დაუყოვნებლივ გამოვუცვალოთ და თოვლში თამაშისას რეგულარულად შევიყვანოთ თბილ სივრცეში გასათბობად;
- ციგით სრიალის დროს ბავშვი თავით წინ არ უნდა დაეშვას. AAP-ის რეკომენდაციით, აუცილებელია ჩაფხუტის ტარება, 12 წლამდე ბავშვებს კი უფროსის მუდმივი მეთვალყურეობა სჭირდებათ. ისრიალეთ ხეებისა და მანქანებისგან შორს;
- წინასწარ გაეცანი ჰიპოთერმიისა და მოყინვის სიმპტომებს: ჰიპოთერმია და მოყინვა ბავშვებში;
- საგანგებო სიტუაციაში დაუყოვნებლივ დარეკე 112-ზე.
თუ ამჯერად თბილისში რჩები და ბავშვებისთვის დახურულ სივრცეში გართობას ეძებ, შეგიძლია ნანოლენდი მოინახულო. სხვა საინტერესო იდეებს კი იპოვი განყოფილებაში დასვენება საქართველოში.
