გერმანული ზედსართავი სახელები დაბოლოებებით (Adjektive mit Suffixen: -reich, -lich, -ig, -bar, -los) საშუალებას გაძლევთ ერთდროულად ათობით ახალი სიტყვა და მათი ანტონიმები (საპირისპირო მნიშვნელობის წყვილები) უშრომლად დაიმახსოვროთ. ქვემოთ მოცემულია ყველაზე პროდუქტიული გერმანული სუფიქსებით ნაწარმოები ზედსართავი სახელები ანტონიმურ წყვილებთან, ვიდეოგაკვეთილთან და მაგალითებთან ერთად.
სარჩევი:
1. სუფიქსი -reich (სიმდიდრე/სიუხვე) და მისი ანტონიმები (-los / -arm)
erfolgreich – წარმატებული | erfolglos – წარუმატებელი
hilfreich – სასარგებლო, დამხმარე | hinderlich – ხელისშემშლელი
lehrreich – სასწავლო, დამრიგებლური | nutzlos – უსარგებლო
zahlreich – მრავალრიცხოვანი | spärlich – მცირერიცხოვანი
farbenreich – ფერადი, მრავალფეროვანი | farblos – უფერო
ideenreich – იდეებით სავსე | ideenlos – უიდეო
abwechslungsreich – მრავალფეროვანი | eintönig – ერთფეროვანი
einflussreich – გავლენიანი | einflusslos – უგავლენო
fantasiereich – ფანტაზიით სავსე | fantasielos – უფანტაზიო
erfindungsreich – გამომგონებლური | einfallslos – უნიჭო, არაკრეატიული
ereignisreich – მოვლენებით სავსე | ereignisarm – მოვლენებით ღარიბი
geschmackreich – გემრიელი, გემოვნებიანი | geschmacklos – უგემური, უგემოვნო
inhaltsreich – შინაარსიანი | inhaltslos – უშინაარსო
kraftreich – ძლიერი, ენერგიული | kraftlos – უძლური, ენერგიის გარეშე
ruhmreich – სახელოვანი | ruhmlos – უსახელო
freudenreich – სიხარულით სავსე | freudlos – უსიხარულო
geistreich – გონებამახვილური | geistlos – უაზრო
hoffnungsreich – იმედის მომცემი | hoffnungslos – უიმედო
kontrastreich – კონტრასტული | kontrastarm – არაკონტრასტული
liebreich – სიყვარულით სავსე | lieblos – უსიყვარულო
nährstoffreich – საკვები ნივთიერებებით მდიდარი | nährstoffarm – საკვები ნივთიერებებით ღარიბი
ressourcenreich – რესურსებით მდიდარი | ressourcenarm – რესურსებით ღარიბი
siegreich – გამარჯვებული | erfolglos – წარუმატებელი
tatenreich – აქტიური, საქმიანი | tatenlos – უმოქმედო
traditionsreich – ტრადიციებით მდიდარი | traditionslos – ტრადიციების გარეშე
wortreich – მჭევრმეტყველი | wortkarg – მცირესიტყვიანი
humorvoll – იუმორით სავსე | humorlos – უიუმორო
facettenreich – მრავალმხრივი | eindimensional – ერთგანზომილებიანი
vitaminreich – ვიტამინებით მდიდარი | vitaminarm – ვიტამინების ნაკლებობით
energiereich – ენერგიით სავსე | energiearm – ენერგიის ნაკლებობით
2. სუფიქსი -lich (მახასიათებელი თვისება) და ანტონიმები (un-)
freundlich – მეგობრული | unfreundlich – არამეგობრული
glücklich – ბედნიერი | unglücklich – უბედური
ehrlich – პატიოსანი | unehrlich – არაპატიოსანი
deutlich – ნათელი, მკაფიო | undeutlich – ბუნდოვანი
gefährlich – საშიში | ungefährlich – უსაფრთხო
möglich – შესაძლებელი | unmöglich – შეუძლებელი
natürlich – ბუნებრივი | unnatürlich – არაბუნებრივი
pünktlich – პუნქტუალური | unpünktlich – არაპუნქტუალური
herzlich – გულთბილი | herzlos – უგულო
schmerzlich – მტკივნეული | schmerzlos – უტკივარი
schriftlich – წერილობითი | mündlich – ზეპირი
endlich – საბოლოო, ბოლოს და ბოლოს | unendlich – უსასრულო
sichtlich – თვალსაჩინო | unsichtbar – უხილავი
ängstlich – შეშინებული | furchtlos – უშიშარი
fröhlich – მხიარული | traurig – მოწყენილი
höflich – თავაზიანი | unhöflich – უზრდელი
reichlich – უხვი | spärlich – მწირი
wesentlich – არსებითი | unwesentlich – უმნიშვნელო
vorzüglich – შესანიშნავი | mangelhaft – ნაკლოვანი
verletzlich – მოწყვლადი | unverwundbar – შეუვალი
verständlich – გასაგები | unverständlich – გაუგებარი
versöhnlich – შემრიგებლური | unversöhnlich – შეურიგებელი
gesetzlich – კანონიერი | gesetzwidrig – უკანონო
schmerzlich – მტკივნეული | angenehm – სასიამოვნო
nützlich – სასარგებლო | nutzlos – უსარგებლო
beweglich – მოძრავი | unbeweglich – უძრავი
friedlich – მშვიდობიანი | kriegerisch – მეომრული
vergänglich – წარმავალი | unvergänglich – მარადიული
empfindlich – მგრძნობიარე | unempfindlich – უგრძნობი
gründlich – საფუძვლიანი | oberflächlich – ზედაპირული
3. სუფიქსი -ig (მდგომარეობა და ხასიათი) საპირისპირო წყვილებით
fleißig – ბეჯითი | faul – ზარმაცი
lustig – მხიარული | traurig – მოწყენილი
mutig – მამაცი | feige – მხდალი
richtig – სწორი | falsch – არასწორი
ruhig – მშვიდი | unruhig – მოუსვენარი
gierig – ხარბი | großzügig – გულუხვი
schuldig – დამნაშავე | unschuldig – უდანაშაულო
flüssig – თხევადი | fest – მყარი
sonnig – მზიანი | bewölkt – ღრუბლიანი
ewig – მარადიული | vergänglich – წარმავალი
heftig – მძაფრი | sanft – ნაზი
artig – კარგად მოქცეული | unartig – ცუდად მოქცეული
fertig – მზა | unfertig – დაუმთავრებელი
farbig – ფერადი | farblos – უფერო
kräftig – ძლიერი | schwach – სუსტი
eilig – საჩქარო | gemächlich – ნელი
gültig – ძალაში მყოფი | ungültig – ძალადაკარგული
niedrig – დაბალი | hoch – მაღალი
glitschig – სრიალა | griffig – ხელჩასაჭიდი
schläfrig – ძილიანი | hellwach – ფხიზელი
scharfsinnig – გამჭრიახი | stumpfsinnig – დაბნეული
ergiebig – ნაყოფიერი | unergiebig – უნაყოფო
saftig – წვნიანი | trocken – მშრალი
witzig – მახვილგონიერი | humorlos – უიუმორო
wichtig – მნიშვნელოვანი | unwichtig – უმნიშვნელო
gewaltig – უზარმაზარი | winzig – პატარა
schwindelig – თავბრუდამხვევი | standfest – მყარად მდგომი
knackig – ხრაშუნა | weich – რბილი
geschmeidig – მოქნილი | steif – ხისტი
staubig – მტვრიანი | sauber – სუფთა
wolkig – ღრუბლიანი | wolkenlos – უღრუბლო
fettig – ცხიმიანი | fettarm – ცხიმის დაბალი შემცველობით
durstig – მწყურვალე | satt – მაძღარი
salzig – მარილიანი | süß – ტკბილი
stachelig – ეკლიანი | glatt – გლუვი
fleckig – ლაქებიანი | makellos – უნაკლო
schimmelig – ობიანი | frisch – ახალი
rostig – ჟანგიანი | rostfrei – უჟანგავი
neblig – ნისლიანი | klar – ნათელი
lausig – საზიზღარი | hervorragend – შესანიშნავი
giftig – შხამიანი | harmlos – უვნებელი
einseitig – ცალმხრივი | vielseitig – მრავალმხრივი
spitzig – წვეტიანი | stumpf – ბლაგვი
breiig – ფაფისებრი | fest – მყარი
wellig – ტალღოვანი | glatt – სწორი
4. სუფიქსი -bar (შესაძლებლობა: ზმნის ფუძე + -bar)
- 1. reizbar – გაღიზიანებადი, ადვილად გამღიზიანებელი
მაგალითები:
– Er ist sehr reizbar, wenn er müde ist. – ის ძალიან გაღიზიანებადია, როცა დაღლილია.
– Ihre reizbare Natur macht es schwer, mit ihr zu arbeiten. – მისი გაღიზიანებადი ბუნება ართულებს მასთან მუშაობას.
2. fassbar – გასაგები, აღქმადი
მაგალითები:
– Die Erklärung war für alle Schüler leicht fassbar. – ახსნა ყველა მოსწავლისთვის ადვილად გასაგები იყო.
– Seine Ideen sind nicht immer fassbar für das breite Publikum. – მისი იდეები ყოველთვის არ არის აღქმადი ფართო აუდიტორიისთვის.
3. unfassbar – წარმოუდგენელი, გაუგებარი
მაგალითები:
– Es ist unfassbar, wie schnell die Zeit vergeht. – წარმოუდგენელია, როგორ სწრაფად გადის დრო.
– Die Schönheit des Universums ist manchmal einfach unfassbar. – სამყაროს სილამაზე ზოგჯერ უბრალოდ გაუგებარია.
4. haltbar – გამძლე, ხანგრძლივი შენახვის ვადის მქონე
მაგალითები:
– Diese Milch ist länger haltbar als normale Frischmilch. – ეს რძე უფრო დიდხანს ინახება, ვიდრე ჩვეულებრივი ახალი რძე.
– Wir suchen nach einer haltbaren Lösung für dieses Problem. – ჩვენ ვეძებთ ამ პრობლემის გამძლე გადაწყვეტას.
5. vorstellbar – წარმოსადგენი
მაგალითები:
– Es ist kaum vorstellbar, wie die Welt in 100 Jahren aussehen wird. – ძნელი წარმოსადგენია, როგორი იქნება მსოფლიო 100 წლის შემდეგ.
– Für ihn war es nicht vorstellbar, dass er den Wettbewerb verlieren könnte. – მისთვის წარმოუდგენელი იყო, რომ შეიძლებოდა კონკურსში დამარცხებულიყო.
6. denkbar – შესაძლებელი, წარმოსადგენი
მაგალითები:
– Es ist denkbar, dass wir nächstes Jahr umziehen werden. – შესაძლებელია, რომ მომავალ წელს გადავალთ.
– Die denkbar schlechteste Lösung wäre, gar nichts zu tun. – ყველაზე ცუდი შესაძლო გადაწყვეტილება იქნებოდა არაფრის გაკეთება.
7. unschlagbar – დაუმარცხებელი, შეუდარებელი
მაგალითები:
– Ihr Kaffee ist einfach unschlagbar gut. – მათი ყავა უბრალოდ შეუდარებლად კარგია.
– Er ist unschlagbar in Mathematik. – ის დაუმარცხებელია მათემატიკაში.
8. dankbar – მადლიერი
მაგალითები:
– Ich bin sehr dankbar für deine Hilfe. – მე ძალიან მადლიერი ვარ შენი დახმარებისთვის.
– Sie zeigte sich dankbar für jede kleine Geste der Freundlichkeit. – ის მადლიერებას გამოხატავდა ყველა პატარა კეთილი ჟესტისთვის.
1. abwaschbar – გასარეცხი
2. abwendbar – თავიდან ასაცილებელი
3. anwendbar – გამოყენებადი
4. aufblasbar – გასაბერი
5. auffindbar – აღმოსაჩენი
6. aufklappbar – გადასაკეცი
7. auflösbar – გადასაწყვეტი, გასახსნელი
8. ausdehnbar – გაფართოებადი
9. auswechselbar – შეცვლადი
10. befahrbar – სავალი (გზისთვის)
11. begehbar – სავალი (ბილიკისთვის)
12. beherrschbar – მართვადი
13. beeinflussbar – გავლენის ქვეშ მყოფი
14. begreifbar – გასაგები
15. belegbar – დასამტკიცებელი
16. bemerkbar – შესამჩნევი
17. benutzbar – გამოსაყენებელი
18. berechenbar – გამოთვლადი
19. besiegbar – დასამარცხებელი
20. bewegbar – მოძრავი
21. bezahlbar – ხელმისაწვდომი (ფასის მხრივ)
22. brauchbar – გამოსადეგი
23. brennbar – აალებადი
24. dehnbar – დრეკადი
25. denkbar – წარმოსადგენი
26. diskutierbar – განსახილველი
27. einstellbar – დასარეგულირებელი
28. entflammbar – აალებადი
29. erkennbar – ამოსაცნობი
30. erklärbar – ასახსნელი
31. erreichbar – მისაღწევი
32. essbar – საჭმელად ვარგისი
33. faltbar – დასაკეცი
34. formbar – ფორმირებადი
35. fruchtbar – ნაყოფიერი
36. fühlbar – შესაგრძნობი
37. gangbar – სავალი, პოპულარული
38. greifbar – ხელშესახები
39. heilbar – განკურნებადი
40. hörbar – გასაგონი
41. kontrollierbar – კონტროლირებადი
42. lösbar – გადასაწყვეტი
43. machbar – შესაძლებელი
44. messbar – გაზომვადი
45. realisierbar – განხორციელებადი
46. regulierbar – რეგულირებადი
47. sichtbar – ხილული
48. spürbar – შესამჩნევი
49. tragbar – გადასატანი, სატარებელი
50. vermeidbar – თავიდან ასაცილებელი
გსურთ გერმანული ლექსიკისა და საუბრის პრაქტიკაში ათვისება?
გაიარეთ A1–C1 დონის ინტერაქციული ონლაინ კურსები და ივარჯიშეთ პლატფორმაზე Goethe & Schiller.
5. ხშირად დასმული კითხვები (FAQ)
როგორ იწარმოება ზედსართავი სახელები გერმანულში სუფიქსებით?
გერმანულში არსებითი სახელებისა და ზმნების ფუძეზე სუფიქსების (-ig, -lich, -isch, -bar, -sam, -haft, -reich, -voll, -los, -arm) დამატებით იწარმოება ასობით ზედსართავი სახელი.
რას ნიშნავს დაბოლოებები -reich, -voll, -arm და -los?
-reich და -voll აღნიშნავს რაიმეს სიუხვეს ან სავსეობას (erfolgreich — წარმატებული, humorvoll — იუმორით სავსე), ხოლო -arm და -los აღნიშნავს ნაკლებობას ან სრულ არქონას (vitaminarm — ვიტამინებით ღარიბი, erfolglos — წარუმატებელი, kostenlos — უფასო).
რას აღნიშნავს სუფიქსი -bar გერმანულ ზედსართავ სახელებში?
სუფიქსი -bar ემატება ზმნის ფუძეს და აღნიშნავს, რომ მოქმედების შესრულება შესაძლებელია (ქართულად შეესაბამება „-ადი / სა-…-ი“): მაგალითად, essen → essbar (საჭმელად ვარგისი), trinken → trinkbar (დასალევად ვარგისი), machen → machbar (განხორციელებადი).
ამავე რუბრიკაში:
