დედისთვის მიძღვნილი ლექსი ყველაზე გულწრფელი და თბილი საჩუქარია — იქნება ეს 3 მარტი, დაბადების დღე თუ უბრალოდ ერთი ჩვეულებრივი დღე, როცა გინდა, მას სიყვარული გაუზიარო. ამ გვერდზე დაგხვდება shvilebi.ge-ის საავტორო ლექსები — მოკლე, საბავშვო და ზრდასრული შვილის თვალით დანახული სტრიქონები, ასევე უკვდავი ფრაგმენტი აკაკი წერეთლის კლასიკური ლექსიდან „დედის სიმღერა“.
სარჩევი
- საბავშვო ლექსები დედაზე
- მოკლე ლექსები ბარათისთვის
- ლექსი ზრდასრული შვილისგან
- კლასიკა: აკაკი წერეთელი, „დედის სიმღერა“
- დედის დღე საქართველოში — 3 მარტი
- როგორ წაიკითხო ან აჩუქო ლექსი
- ხშირად დასმული კითხვები
საბავშვო ლექსები დედაზე
დედიკო
დედიკო — ჩემი მზე ხარ,
ჩემი ნათელი,
ბნელ ღამეში მინთები,
როგორც სანთელი.
ხელს რომ თავზე გადამისვამ,
ქრება შიში და ჩრდილი,
შენი ხმა რომ ჩამესმის,
მოდის ტკბილი ძილი.
მარტის ია
მარტის მზემ ფანჯარაში შემოიხედა,
ბაღში პირველი ია ამოვიდა.
დავკრიფე, ჩუმად შემოვიტანე
და დედიკოს ბალიშთან დავდე ნელა.
როცა გაიღვიძებს, ნახავს და მიხვდება:
გაზაფხული დღეს მისთვის მოვიდა.
მოკლე ლექსები დედაზე — ბარათისთვის
დედა, შენ ხარ ჩემი სახლი,
ჩემი ბაღი, ჩემი მზე,
ყველა ყვავილს ქვეყანაზე
შენ მირჩევნიხარ ყველაზე.
რამდენიც არ უნდა ვიზარდო,
შენთვის მაინც პატარა ვარ —
და ეს, დედა, ყველაზე
ტკბილი საიდუმლოა ჩვენს შორის.
ლექსი ზრდასრული შვილისგან
ტელეფონში
შორს ვარ ახლა, სხვა ქალაქში,
მაგრამ ყოველ საღამოს
შენი ხმა მესმის ტელეფონში:
„შვილო, ჭამე? ხომ არ გცივა?“
ვიღიმი — და გულში ვამბობ:
რამდენი წელიც არ უნდა გავიდეს,
შენი ეს ორი კითხვა
ყველა სიტყვას მირჩევნია, დედა.
კლასიკა: აკაკი წერეთელი — „დედის სიმღერა“ (1875)
ქართულ პოეზიაში დედის თემას განსაკუთრებული ადგილი უჭირავს. აკაკი წერეთელმა „დედის სიმღერა“ 1875 წელს დაწერა. ქვემოთ გთავაზობთ ლექსის პირველ სამ სტროფს ვიკიწყაროს ტექსტის მიხედვით:
ცხრა თვეს მუცლით გატარებდი,
“ვაით” გშობე, “უით” გზარდე,
და რად გიკვირს, ყოველს ქალზედ
უფრო დედას რომ უყვარდე?
ქალი მამას ქმარში გასცვლის,
ცოლი ქვრივი სხვას წაჰყვება;
მაგრამ დედას შვილის ტრფობა
სამარეში თან ჩაჰყვება!
ახლოს გული მისთვის უძგერს,
შორს მყოფს ფიქრით თავს ევლება:
უფიქრელად თავს შესწირავს, –
დედა თვის შვილს ენაცვლება!..
ლექსის სრულ ტექსტს შეგიძლია ვიკიწყაროზე გაეცნო. დააკვირდი, საუკუნეების შემდეგაც კი როგორ ეხმიანება დედის მარადიული საზრუნავი აკაკის ამ სტრიქონს — „ვაჰ, თუ გშია! ან გწყურია! ან გცივა და არა გხურავს!“
დედის სახე მთავარია ილია ჭავჭავაძის ნაწარმოებშიც — „ქართვლის დედა“ (სცენა მომავალ ცხოვრებიდან, 1860), სადაც დედა თავის ერთადერთ შვილს სამშობლოს დასაცავად აცილებს.
დედის დღე საქართველოში — 3 მარტი
საქართველოში დედის დღეს 3 მარტს ვზეიმობთ. საქართველოს პარლამენტმა დადგენილება „დედის დღის“ დაწესების შესახებ 1993 წლის 2 მარტს მიიღო. ამ დღეს დედებს სიყვარულს ყველაზე ხშირად სწორედ ლექსებით, მისალოცი ბარათებითა და გაზაფხულის ყვავილებით უზიარებენ. თუ ყვავილების იდეებს ეძებ, დაათვალიერე თაიგულები, ხოლო საჩუქრის შესარჩევად გადახედე კატეგორიას — საჩუქრები ქალბატონებისთვის.
როგორ წაიკითხო ან აჩუქო ლექსი
- პატარებისთვის შეარჩიე მოკლე და რითმიანი ლექსი — ორ-ოთხ სტრიქონიან ტექსტს ბავშვი მარტივად და ხალისით დაიმახსოვრებს.
- ბარათზე სჯობს, ბავშვმა ლექსი საკუთარი ხელით გადაწეროს და ნახატითაც გააფორმოს — ასეთი სახსოვარი ოჯახში წლობით ინახება.
- კლასიკის ციტირებისას არ დაგავიწყდეს ავტორის მითითება.
- თუ დედისთვის განსაკუთრებული ტექსტები გაინტერესებს, წაიკითხე დედის ლოცვა და გაეცანი ჩვენი ბლოგის სექციას მე — დედა.
ხშირად დასმული კითხვები
რომელი ლექსი ვასწავლო პატარას 3 მარტისთვის?
შეურჩიე მოკლე და რითმიანი სტრიქონები ამ გვერდიდან — მაგალითად, „დედიკო“ ან ოთხსტრიქონიანი ლექსი ბარათისთვის.
ვინ დაწერა „დედის სიმღერა“?
აკაკი წერეთელმა, 1875 წელს.
შეიძლება ამ გვერდის ლექსები ბარათზე დავწერო?
რა თქმა უნდა, პირადი მილოცვისთვის სიამოვნებით შეგიძლია გამოიყენო.
როდის არის დედის დღე საქართველოში?
3 მარტს.
